Enzyme là gì và cách chúng hoạt động

Bài viết được tham vấn chuyên môn cùng Chưng sĩ Võ Thị Thùy Trang, Khoa Khám bệnh & Nội khoa – Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Đà Nẵng.

Enzyme đóng một vai trò rất to trong hoạt động sống hàng ngày của thân thể con người. Bằng cách liên kết và thay đổi những hợp chất, chúng giúp duy trì tốt hoạt động tại hệ tiêu hóa, hệ thần kinh, cơ bắp và những cơ quan khác.

1. Enzyme là gì?

Enzyme cấu trúc bởi những phân tử protein, mang tác dụng làm tăng tốc độ phản ứng hóa học trong thân thể. Chúng liên kết và biến đổi cấu trúc của những phân tử nhằm phục vụ cho nhiều hoạt động khác nhau như hô hấp, tiêu hóa, chức năng cơ và thần kinh, trong đó tiêu biểu là:

  • Hệ tiêu hóa: Enzym giúp thân thể phá vỡ những phân tử phức tạp thành những phân tử đơn thuần hơn như glucose, để sử dụng làm năng lượng.
  • Sao chép DNA: Mỗi tế bào trong thân thể đều chứa DNA. Mỗi lần tế bào phân chia, DNA cần được sao chép. Enzyme trợ giúp trong quá trình này bằng cách tháo cuộn DNA và sao chép thông tin.
  • Men gan: Gan phân hủy những chất độc trong thân thể. Để làm điều này, nó cần sự tương trợ của nhiều loại enzym khác nhau.

enzyme

2. Enzyme hoạt động như thế nào?

Enzyme xúc tiếp với những phân tử theo quy mô “ khóa và chìa khóa ”. Mô phỏng này được trình làng lần đầu năm 1894 và update với tên gọi quy mô khớp cảm ứng .Ban sơ, theo quy mô “ khóa và chìa khóa ”, một enzyme chỉ hoàn toàn mang thể link với một cơ chất tương thích, tương ứng “ ổ khóa ” và “ chìa khóa ” .Tuy nhiên, theo quy mô khớp cảm ứng, enzyme lúc xúc tiếp với cơ chất hoàn toàn mang thể đổi khác để tương thích với cơ chất. Tức là một enzyme hoàn toàn mang thể link với nhiều loại cơ chất khác nhau. Sau lúc cơ chất được khóa trọn vẹn và ở đúng vị trí thì thứ tự xúc tác khởi đầu .

3. Điều kiện thuận lợi cho hoạt động của enzyme

Enzyme chỉ mang thể hoạt động trong những điều kiện nhất định. Hầu hết những enzym trong thân thể hoạt động tốt nhất ở khoảng 37°C. Ở nhiệt độ thấp hơn, chúng vẫn hoạt động nhưng chậm hơn nhiều. Tương tự, những enzym chỉ mang thể hoạt động trong một khoảng pH nhất định phụ thuộc vị trí của chúng trong thân thể. Ví dụ, những enzym trong ruột hoạt động tốt nhất ở độ pH 7,5, trong lúc những enzym trong dạ dày hoạt động tốt nhất ở độ pH 2 vì dạ dày mang tính axit hơn nhiều.

Nếu nhiệt độ quá cao / môi trường quá axit / môi trường quá kiềm, enzyme sẽ thay đổi hình dạng gây khó khăn trong việc liên kết với cơ chất.

nhiệt độ cơ thể

4. Cofactor (đồng yếu tố)

Một số enzym ko hề link với cơ chất cho tới lúc cofactor gắn vào. Do đó, cofactor mang vai trò như một chiếc cầu liên kết enzyme và cơ chất. Ví dụ, carbonic anhydrase, một loại enzyme giúp duy trì độ pH của khung hình, ko hề link với cơ chất trừ lúc nó được gắn vào một ion kẽm .

5. Chất ức chế enzyme

Để bảo vệ những mạng lưới hệ thống của khung hình hoạt động tiêu khiển đúng mực, nhiều lúc hoạt động tiêu khiển của enzym hoàn toàn mang thể bị ức chế theo một số ít cách :

  • Chất ức chế khó khăn (competitive inhibitors): Ngăn cơ chất gắn với enzyme bằng cách ghen tuông đua với cơ chất để gắn vào enzyme.
  • Chất ức chế ko khó khăn non-competitive inhibitors: Gắn vào enzyme nhưng ko phải vị trí hoạt động nhằm giảm hiệu suất làm việc của enzyme.
  • Chất ức chế ko khó khăn uncompetitive inhibitors: Gắn với enzym và cơ chất sau lúc chúng đã liên kết với nhau nhằm làm chậm phản ứng, kéo dài thời kì hình thành sản phẩm.
  • Chất ức chế ko đảo ngược (irreversible inhibitors): Gắn và làm bất hoạt vĩnh viễn enzym.

Enzyme

6. Một số loại enzyme trong thân thể con người

Mang hàng nghìn loại enzyme trong khung hình con người, những loại enzyme dưới đây chỉ là một vài ví dụ vượt trội :

  • Lipase: Giúp tiêu hóa chất béo tại ruột.
  • Amylase: Giúp chuyển hóa tinh bột thành đường.
  • Maltase: Giúp chuyển hóa đường maltose thành glucose. Maltose được tìm thấy trong những loại thực phẩm như khoai tây, mì ống và bia.
  • Trypsin: Giúp chuyển hóa protein thành những axit amin. Trypsin được tiết ở trong ruột non.
  • Lactase: Cũng được tìm thấy ở ruột non, giúp chuyển hóa lactose thành glucose và galactose.
  • Acetylcholinesterase: Giúp phân hủy chất dẫn truyền thần kinh acetylcholine trong dây thần kinh và cơ.
  • Helicase: Enzyme tháo xoắn DNA.
  • DNA polymerase: Tổng hợp DNA từ deoxyribonucleotide.

Enzyme đóng một vai trò rất to trong hoạt động sống hàng ngày của thân thể con người. Bằng cách liên kết và thay đổi những hợp chất, những enzyme duy trì tốt hoạt động tại hệ tiêu hóa, hệ thần kinh, cơ bắp và những cơ quan khác.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số (phím 0 để gọi Vinmec) hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY. Tải ứng dụng độc quyền MyVinmec để đặt lịch nhanh hơn, theo dõi lịch tiện lợi hơn!

Nguồn tham khảo: medicalnewstoday.com, livescience.com

Source: https://bloghong.com
Category: Là Gì