Độ Nhớt Chất Lỏng Là Gì? Có Ảnh Hưởng Đến Hiệu Suất Bơm?

Về cơ bản, độ nhớt được xem như là thước đo đơn vị tốc độ của dòng chảy chất lỏng bên trong máy bơm. Với tác động rất to tới lưu lượng và hiệu suất vận hành của máy. Nếu độ nhớt càng cao, thì khả năng bám, dính lại của chất lỏng được bơm càng to, làm cho cho mức lưu lượng ko đạt được như mong muốn.

Độ nhớt là gì

Độ nhớt (viscosity) còn được gọi là độ dày của chất lỏng. Ví dụ như nước (độ nhớt thấp), mật ong (độ nhớt cao). Tuy nhiên, mang rất nhiều dạng chất lỏng với tỉ trọng khác nhau nên những chỉ số về độ nhớt cũng rất nhiều.

Trong hóa học, nhớt là kết quả của sự tương tác giữa những phần tử khác nhau trong chất lỏng. Hay còn gọi là sự ma sát của phân tử, nếu những phân tử bên trong dao động, cọ xát nhanh, làm cho lực hút giữa chúng tăng lên, lực đẩy ra giảm xuống thì lực ma sát phân tử sẽ to dẫn tới chất lỏng mang độ nhớt cao.

Trong trường hợp ma sát xảy ra giữa những phân tử chất rắn. Thì độ nhớt sẽ là yếu tố quyết định mức năng lượng cấp thiết để đưa dòng chất rắn đi bên trong thiết bị bơm.

Độ nhớt tiếng Anh là gì

Trong tiếng Anh, độ nhớt được dịch là viscosity. Là một chỉ số quan yếu trong khá nhiều lĩnh vực gia công cũng như thiết bị. Tiêu biểu trong ngành bơm công nghiệp, thì chỉ số viscosity này tác động tới khâu tậu bơm cũng như là hiệu suất làm việc của máy bơm.

ri-duong-la-chat-long-co-do-nhot-cao
Rỉ đường là chất lỏng mang độ nhớt cao

Chỉ số độ nhớt tác động tới tậu bơm

Một trong những vấn đề quan yếu nhất cần tìm hiểu trước lúc lựa tậu một máy bơm chính là độ nhớt của loại chất lỏng cần được bơm.

Đây là điều sẽ gây tác động rất nhiều tới phương pháp vận hành và hiệu suất của máy bơm. Tuy nhiên, vấn đề thực sự phức tạp ở chỗ là độ nhớt của chất lỏng mang thể thay đổi trong từng điều kiện và môi trường vận hành khác nhau.

Trên lý thuyết, nhớt là yếu tố đối nghịch với lưu lượng của máy bơm, làm cho dòng chảy bên trong máy bơm di chuyển chậm hoặc trì trệ, ùn ứ.

Nếu chất lỏng mang độ nhớt, dính cao thì mức lưu lượng sẽ thấp và trái lại chất lỏng mang nhớt, dính thấp thì lưu lượng sẽ cao.

Thông thường, dòng bơm ly tâm chỉ ưng ý để sử dụng cho những chất lỏng mang độ nhớt thấp vì máy bơm ly tâm lúc vận hành mang thể làm biến dạng chất lỏng. Vì vậy lúc xử lý những chất mang độ nhớt cao, ta phải điều chỉnh hiệu suất vận hành của máy bơm ly tâm để dự phòng khả năng biến dạng chất lỏng mang thể xảy ra. Ta mang thể giảm đi lưu lượng, giảm áp suất và cột áp hoặc tăng công suất của máy bơm.

Nhìn chung, để xử lý chất lỏng nhớt một cách hiệu quả thì lựa tậu dòng bơm thể tích chính là phương pháp tối ưu nhất. Máy bơm thể tích vận hành ở tốc độ thấp hơn và tạo ra biến dạng chất lỏng ít hơn bơm ly tâm. Ngoài ra, mang nhiều dòng bơm thể tích như bơm bánh răng, bơm piston, bơm màng, bơm trục vít… mang chức năng và công dụng ưng ý với từng loại chất lỏng mang độ nhớt khác nhau tùy theo yêu cầu ứng dụng.

mat-ong-do-nhot
Mật ong mang độ nhớt 2.200 cSt

Độ nhớt còn là một yếu tố quan yếu để người tiêu dùng xác định và lựa tậu những thiết bị đi kèm máy bơm như van, bộ lọc và đường ống…

Phân loại chất lỏng

Chất lỏng được chia thành 2 loại: Chất lỏng Newton và chất lỏng phi Newton. Đối với chất lỏng phi Newton thì được chia thành 2 loại là: Thixotropic (chất lưu biến) và Dilatant (chất lỏng phình ra)

Chất lỏng Newton

Là loại chất lỏng ko thay đổi bất kể lúc bị biến dạng hoặc bị khuấy trộn. Chất lỏng dạng này mang liên kết tuyến tính giữa độ nhớt với ứng suất biến dạng, và chỉ bị thay đổi bởi tác động nhiệt độ. Như nước và rượu là những ví dụ tiêu biểu của chất lỏng Newton.

Chất lỏng phi Newton

  • Chất lưu biến (Thixopotric) hoặc biến dạng mỏng: Chất lỏng mang độ nhớt giảm đi lúc bị khuấy trộn hoặc trộn lẫn với nhau được gọi là chất lưu biến. Ví dụ như sơn
  • Chất lỏng trương, phình (Dilatant) hoặc biến dạng đặc: Chất lỏng mang độ nhớt tăng lên lúc bị khuấy trộn hoặc trộn lẫn với nhau được gọi là chất trương, phình. Ví dụ như cát nhún nhường (hỗn hợp giữa cát, đất sét và nước).

Bảng chỉ số nhớt của những chất lỏng thường gặp

Loại chất lỏng Đơn vị độ nhớt Centipoise

(cp)

Đơn vị độ nhớt Centistokes (cSt) Đơn vị độ nhớt Saybolt Second Common (SSU) Nước 1 1 31 Sữa 3 4 40 Dầu số 4 12.6 15.7 80 Kem 20 20.6 100 Dầu thực vật 40 43.2 200 Dầu SAE 10 88 110 500 Sốt tương cà 180 220 1000 Dầu SAE 30 352 440 2000 Hợp chất Glycerine 800 1100 5000 Mật ong 1.500 2.200 10.000 Keo 3.000 4.500 20.000 Sốt Mayonnaise 5.000 6.250 28.000 Rỉ đường loại B 8.640 10.800 50.000 Kem chua 15.000 19.000 86.000

Chỉ số được đo theo đơn vị SSU (Saybolt Second Common), cSt (Centistokes) và cp (Centipoise). Cách tính và quy đổi những chỉ số này là như sau:

    • SSU = cSt x 4.55 (lúc chỉ số cSt lơn hơn 50)
    • cSt = cPs/SG (theo trọng lượng riêng)

Sắm máy bơm theo độ nhớt

Trước tiên, người tiêu dùng cần xác định được loại chất lỏng, vật liệu cần được bơm. Để mang chỉ số chuẩn xác nhất, nên sử dụng một thiết bị được gọi là máy đo độ nhớt (viscometer). Tuy nhiên, thiết bị này chỉ cho kết quả trong điều kiện độ nhớt ko thay đổi theo một dòng lưu lượng duy nhất. Đối với loại chất lỏng mang độ nhớt thay đổi tùy theo lưu lượng thì nên sử dụng loại máy đo đặc trưng hơn, gọi là máy đo lưu biến (rheometer).

xac-dinh-loai-chat-long-truoc-khi-bom
Xác định loại chất lỏng trước lúc bơm là luôn cấp thiết

Để đo chất lỏng bằng những máy trên, người tiêu dùng chỉ cần di chuyển máy qua chất lỏng hoặc để chất lỏng chảy qua máy. Lực cản được tạo ra bởi vận động của chất lỏng trên bề mặt sẽ là kết quả trả về chuẩn xác nhất.

Độ nhớt rất quan yếu để người tiêu dùng xác định và lựa tậu kích cỡ đường ống, van và động cơ máy bơm. Bằng việc sử dụng biểu đồ tổn thất ma sát, hiển thị yếu tố những chỉ số ma sát bị mất cho từng mức lưu lượng và kích cỡ ống sẽ giúp ích cho người tiêu dùng rất nhiều trong việc lựa tậu những thành phần, thiết bị ưng ý với ứng dụng cần bơm. Phối hợp với chỉ số được đo đạc sẽ đưa ra những phân tích chuẩn xác nhất cho quy trình xử lý và vận chuyển chất lỏng.

Hy vọng những san sớt trên giúp ích cho người mua hiểu thêm về chất lỏng.

Nếu vẫn đang băn khoăn về việc xác định loại chất lỏng cần được bơm. Hãy liên hệ ngay với chúng tôi để mang được giải pháp xử lý tối ưu nhất.

Thái Khương Pumps luôn sẵn sàng lắng tai và tương trợ bạn.

Trả lời