Giới thiệu

KHÁI QUÁT VỀ TÒA ÁN NHÂN DÂN

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

image

Tòa án nhân dân là cơ quan xét xử của nước Cùng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện quyền tư pháp. Tòa án nhân dân gồm Tòa án nhân dân vô thượng và những Tòa án khác do luật định. Tòa án nhân dân mang nhiệm vụ bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ tiện lợi của Quốc gia, quyền và tiện lợi hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Bằng hoạt động của mình, Tòa án góp phần giáo dục công dân trung thành với Tổ quốc, trang nghiêm chấp hành pháp luật, tôn trọng những quy tắc của cuộc sống xã hội, ý thức đấu tranh phòng, chống tội phạm, những vi phạm pháp luật khác.

Việc xét xử sơ thẩm của Tòa án nhân dân mang Hội thẩm tham gia, trừ trường hợp xét xử theo thủ tục rút gọn. Thẩm phán, Hội thẩm xét xử độc lập và chỉ tuân theo pháp luật; nghiêm cấm cơ quan, tổ chức, cá nhân can thiệp vào việc xét xử của Thẩm phán, Hội thẩm. Tòa án nhân dân xét xử công khai. Trong trường hợp đặc trưng cần giữ bí mật quốc gia, thuần phong, mỹ tục của dân tộc, bảo vệ người chưa thành niên hoặc giữ bí mật đời tư theo yêu cấu chính đáng của đương sự, Tòa án nhân dân mang thể xét xử kín. Tòa án nhân dân xét xử tập thể và quyết định theo rất nhiều, trừ trường hợp xét xử theo thủ tục rút gọn. Nguyên tắc tranh tụng trong xét xử được đảm bảo. Chế độ xét xử sơ thẩm, phúc thẩm được đảm bảo. Quyền bào chữa của bị can, bị cáo, quyền bảo vệ tiện lợi hợp pháp của đương sự được đảm bảo.

SƠ ĐỒ CƠ CẤU TỔ CHỨC CỦA HỆ THỐNG TÒA ÁN NHÂN DÂN

image

CHỨC NĂNG, NHIỆM VỤ, QUYỀN HẠN CỦA TÒA ÁN NHÂN DÂN

Theo Điều 2 Luật Tổ chức Tòa án nhân dân 2014 quy định:

1. Tòa án nhân dân là cơ quan xét xử của nước Cùng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện quyền tư pháp.

Tòa án nhân dân mang nhiệm vụ bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ tiện lợi của Quốc gia, quyền và tiện lợi hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Bằng hoạt động của mình, Tòa án góp phần giáo dục công dân trung thành với Tổ quốc, trang nghiêm chấp hành pháp luật, tôn trọng những quy tắc của cuộc sống xã hội, ý thức đấu tranh phòng, chống tội phạm, những vi phạm pháp luật khác.

2. Tòa án nhân danh nước Cùng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam xét xử những vụ án hình sự, dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương nghiệp, lao động, hành chính và giải quyết những việc khác theo quy định của pháp luật; xem xét gần như, khách quan, toàn diện những tài liệu, chứng cứ đã được thu thập trong quá trình tố tụng; căn cứ vào kết quả tranh tụng ra bản án, quyết định việc mang tội hoặc ko mang tội, vận dụng hoặc ko vận dụng hình phạt, giải pháp tư pháp, quyết định về quyền và nghĩa vụ về tài sản, quyền nhân thân.

Bản án, quyết định của Tòa án nhân dân mang hiệu lực pháp luật phải được cơ quan, tổ chức, cá nhân tôn trọng; cơ quan, tổ chức, cá nhân sở quan phải trang nghiêm chấp hành.

3. Lúc thực hiện nhiệm vụ xét xử vụ án hình sự, Tòa án mang quyền:

a) Xem xét, kết luận về tính hợp pháp của những hành vi, quyết định tố tụng của Khảo sát viên, Kiểm sát viên, Trạng sư trong quá trình khảo sát, truy tố, xét xử; xem xét việc vận dụng, thay đổi hoặc hủy bỏ giải pháp ngăn chặn; đình chỉ, tạm đình chỉ vụ án;

b) Xem xét, kết luận về tính hợp pháp của những chứng cứ, tài liệu do Cơ quan khảo sát, Khảo sát viên, Viện kiểm sát, Kiểm sát viên thu thập; do Trạng sư, bị can, bị cáo và những người tham gia tố tụng khác cung cấp;

c) Lúc xét thấy cấp thiết, trả hồ sơ yêu cầu Viện kiểm sát khảo sát bổ sung; yêu cầu Viện kiểm sát bổ sung tài liệu, chứng cứ hoặc Tòa án kiểm tra, xác minh, thu thập, bổ sung chứng cứ theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự;

d) Yêu cầu Khảo sát viên, Kiểm sát viên và những người khác trình bày về những vấn đề mang liên quan tới vụ án tại phiên tòa; khởi tố vụ án hình sự nếu phát hiện mang việc bỏ lọt tội phạm;

e) Ra quyết định để thực hiện những quyền hạn khác theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự.

4. Tòa án xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ để giải quyết những vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương nghiệp, lao động, hành chính và thực hiện những quyền hạn khác theo quy định của luật tố tụng.

5. Xử lý vi phạm hành chính; xem xét đề xuất của cơ quan quản lý quốc gia và quyết định vận dụng những giải pháp xử lý hành chính liên quan tới quyền con người, quyền cơ bản của công dân theo quy định của pháp luật.

6. Ra quyết định thi hành bản án hình sự, hoãn chấp hành quyết phạt tù, tạm đình chỉ chấp hành quyết phạt tù, giảm hoặc miễn chấp hành quyết phạt, xóa án tích, miễn, giảm nghĩa vụ thi hành án đối với khoản thu nộp ngân sách quốc gia; thực hiện những quyền hạn khác theo quy định của Bộ luật hình sự, Luật thi hành án hình sự, Luật thi hành án dân sự.

Ra quyết định hoãn, miễn, giảm, tạm đình chỉ chấp hành giải pháp xử lý hành chính do Tòa án vận dụng và thực hiện những quyền hạn khác theo quy định của Luật xử lý vi phạm hành chính.

7. Trong quá trình xét xử vụ án, Tòa án phát hiện và kiến nghị với những cơ quan mang thẩm quyền xem xét sửa đổi, bổ sung hoặc hủy bỏ văn bản pháp luật trái với Hiến pháp, luật, quyết nghị của Quốc hội, pháp lệnh, quyết nghị của Ủy ban thường vụ Quốc hội để đảm bảo quyền và tiện lợi hợp pháp của cá nhân, cơ quan, tổ chức; cơ quan mang thẩm quyền mang trách nhiệm trả lời Tòa án kết quả xử lý văn bản pháp luật bị kiến nghị theo quy định của pháp luật làm cơ sở để Tòa án giải quyết vụ án.

8. Đảm bảo vận dụng thống nhất pháp luật trong xét xử.

9. Thực hiện quyền hạn khác theo quy định của luật.

TỔ CHỨC TÒA ÁN NHÂN DÂN

Theo Điều 3 Luật Tổ chức Tòa án nhân dân quy định, tổ chức Tòa án nhân dân gồm mang:

1. Tòa án nhân dân vô thượng.

2. Tòa án nhân dân cấp cao.

3. Tòa án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.

4. Tòa án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh và tương đương.

5. Tòa án quân sự.